آخرین بهروزرسانی: ۲۵ آبان ۱۴۰۵ — تاریخهای ۲۰۲۶ و پیامها بازبینی شد.
روز جهانی مرد هر سال ۱۹ نوامبر است و در سال ۲۰۲۶ با پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵ همزمان میشود. این مناسبت با «روز مرد» در تقویم رسمی ایران فرق دارد؛ در ایران روز پدر و روز مرد در ۱۳ رجب است که سال ۱۴۰۵ به چهارشنبه ۲ دی (۲۳ دسامبر ۲۰۲۶) میافتد. پایینتر تاریخچه، اهداف، چند نکتهی کوتاه دربارهی سلامت مردان و پیامهای تبریک آماده را میخوانید.
روز جهانی مرد ۲۰۲۶ کی است؟ جواب کوتاه
- روز جهانی مرد (International Men’s Day): ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ = پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵.
- روز پدر و روز مرد در ایران: ۱۳ رجب، سالروز ولادت امام علی (ع) = چهارشنبه ۲ دی ۱۴۰۵ (۲۳ دسامبر ۲۰۲۶).
- فرق اصلی: روز جهانی مرد یک مناسبت مدنی و بینالمللی با تاریخ ثابت میلادی است؛ روز مرد ایران تاریخ قمری دارد و هر سال در تقویم شمسی جابهجا میشود.

روز مرد در تقویم ۱۴۰۵
| مناسبت | تاریخ میلادی | تاریخ شمسی |
|---|---|---|
| روز جهانی مرد | ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ | پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵ |
| روز پدر و روز مرد در ایران (۱۳ رجب) | ۲۳ دسامبر ۲۰۲۶ | چهارشنبه ۲ دی ۱۴۰۵ |
| موومبر (Movember)، کارزار سلامت مردان | کل ماه نوامبر ۲۰۲۶ | ۱۰ آبان تا ۹ آذر ۱۴۰۵ |
| روز پدر در بسیاری از کشورها (سومین یکشنبهی ژوئن) | ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ | یکشنبه ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ (گذشته) |
روز پدر تاریخ جهانی واحدی ندارد و هر کشور روز خودش را دارد؛ سومین یکشنبهی ژوئن فقط رایجترین تاریخ است (از جمله در آمریکا، بریتانیا، کانادا و هند). مناسبتهای دیگر سال را در تقویم ۱۴۰۵ با تعطیلات رسمی و مناسبتها ببینید.
روز جهانی مرد از کجا آمد؟
شکل امروزی این روز از ۱۹ نوامبر ۱۹۹۹ در ترینیداد و توباگو شروع شد. بنیانگذارش دکتر جروم تیلوکسینگ (Jerome Teelucksingh)، مدرس تاریخ در دانشگاه وست ایندیز، است. او در مصاحبهای گفته برای انتخاب ۱۹ نوامبر دو دلیل داشته: این روز تولد پدرش بود که او را الگوی خودش میدانست، و در ۱۹ نوامبر ۱۹۸۹ بازی تیم ملی فوتبال کشورش با آمریکا در مقدماتی جام جهانی، با وجود باخت، مردم را فارغ از طبقه و قومیت و دین کنار هم آورده بود.
پیش از او هم تلاشهایی شده بود. توماس اوستر (Thomas Oaster)، مدیر مرکز مطالعات مردان میزوری در دانشگاه میزوری–کانزاسسیتی، در ۷ فوریهی ۱۹۹۲ چنین روزی را راه انداخت و آن سال برنامههایی در آمریکا، استرالیا و مالت برگزار شد. این برنامهها در ۱۹۹۳ و ۱۹۹۴ ادامه داشت، اما در ۱۹۹۵ استقبال کم بود و برگزاریاش متوقف شد. انجمنی در مالت از ۱۹۹۴ مراسم خودش را برگزار میکرد و در سال ۲۰۰۹ تاریخ آن را به ۱۹ نوامبر منتقل کرد تا با بقیهی دنیا یکی شود.
روز جهانی مرد، برخلاف روز جهانی زن، از سوی سازمان ملل بهطور رسمی به رسمیت شناخته نشده است. رومانی نخستین کشوری بود که این روز را رسماً روز ملی مرد اعلام کرد (قانون مصوب ۲ فوریهی ۲۰۱۶).
شش هدف روز جهانی مرد
- معرفی و ترویج الگوهای مثبت مردانه.
- قدردانی از سهم مثبت مردان در جامعه، خانواده و مراقبت از کودکان.
- توجه به سلامت و بهزیستی مردان در ابعاد اجتماعی، عاطفی، جسمی و معنوی.
- برجسته کردن تبعیض علیه مردان در خدمات اجتماعی، نگرشها و قانون.
- بهتر کردن روابط جنسیتی و پیشبرد برابری جنسیتی.
- تلاش برای دنیایی امنتر و بهتر که همه در آن بتوانند رشد کنند.
برگزارکنندگان روز جهانی مرد در بریتانیا شعار ۲۰۲۶ را «حمایت از مردان و پسران» (Supporting Men and Boys) اعلام کردهاند؛ شعار جهانیِ رسمی جداگانهای برای ۲۰۲۶ در منبع معتبری ندیدیم.
سلامت مردان؛ چرا این روز مهم است
سازمان جهانی بهداشت (WHO) در گزارش آمار سلامت جهان ۲۰۱۹ اعلام کرد زنان در همهجای دنیا بیشتر از مردان عمر میکنند. طبق همین گزارش:
- از ۴۰ علت اصلی مرگ، ۳۳ علت امید به زندگی مردان را بیشتر از زنان کاهش میدهد.
- در سال ۲۰۱۶، احتمال اینکه یک مرد ۳۰ ساله پیش از ۷۰ سالگی بر اثر یک بیماری غیرواگیر (مثل بیماری قلبی یا دیابت) فوت کند، ۴۴ درصد بیشتر از یک زن همسن بود.
- وقتی زن و مرد به یک بیماری مبتلا میشوند، مردان اغلب کمتر سراغ درمان میروند.
نتیجهی سادهاش این است که چکاپ منظم و مراجعهی بهموقع به پزشک برای مردان اهمیت زیادی دارد. کارزار جهانی موومبر هم که از سال ۲۰۰۴ در ملبورن استرالیا شکل گرفت، هر نوامبر روی سه موضوع تمرکز میکند: سرطان پروستات، سرطان بیضه، و سلامت روان و پیشگیری از خودکشی.
سلامت روان بخش جدی همین موضوع است. به گزارش WHO، مرگ بر اثر خودکشی در مردان بهمراتب بیشتر از زنان است. اگر حال خوبی ندارید، با یک فرد مورد اعتماد یا متخصص سلامت روان صحبت کنید.
پیام تبریک روز جهانی مرد
به همسر
روز جهانی مرد مبارک، همراه همیشگیام. ممنونم که در روزهای سخت شانهی محکم و در روزهای خوب دلیل خندهام هستی.
خانه با تو گرمتر است و دلم آرامتر. روزت مبارک عزیزترینم.
امروز فقط یک بهانه است؛ من هر روز به داشتنت افتخار میکنم. روز مرد مبارک.
به پدر
بابا جان، هرچه از مردانگی یاد گرفتم، از صبوری و مهربانی تو یاد گرفتم. روز جهانی مرد مبارک.
دستهایت خسته شد تا ما آسوده باشیم. روزت مبارک پدر خوبم.
برای تولد پدر هم متنهای بیشتری در متن تولدت مبارک بابا جونم گذاشتهایم.
به دوست و برادر
رفیق روزهای خوب و بدم، روز جهانی مرد مبارک. خوشحالم که هستی.
داداش، تکیهگاه بودن را از تو یاد گرفتم. روزت مبارک.
به همکار
روز جهانی مرد را به همکار باحوصله و دلسوزمان تبریک میگوییم. کار کنار شما آسانتر است.
به پاس تلاش و همراهیتان، روز مرد مبارک. سالی پر از سلامتی و موفقیت برایتان آرزو داریم.
رسمی
روز جهانی مرد را به همهی مردانی که با مسئولیتپذیری و مهربانی خانواده و جامعه را آباد میکنند، تبریک میگوییم.
۱۹ نوامبر، روز جهانی مرد، فرصتی است برای قدردانی از پدران، همسران، برادران و همکارانی که بیادعا تلاش میکنند. روزتان مبارک.
ایدهی ساده برای کادو و کار مهربانانه
- یک یادداشت دستنویس از چیزهایی که بابتش از او ممنونید.
- یک وقت چکاپ یا ویزیت پزشک که خودش مدام عقب میاندازد، با همراهی شما.
- یک پیادهروی یا ورزش دونفره در آخر هفته.
- آشپزی غذای مورد علاقهاش یا یک شام خانوادگی ساده.
- کتاب یا وسیلهای مرتبط با سرگرمیای که دوست دارد.
- برداشتن یک کار تکراری از دوشش، حتی برای یک روز.
سؤالهای پرتکرار
روز جهانی مرد چه روزی است؟
هر سال ۱۹ نوامبر. در ۲۰۲۶ این روز پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵ است.
روز مرد در ایران کی است؟
در تقویم رسمی ایران روز پدر و روز مرد یکی است: ۱۳ رجب، سالروز ولادت امام علی (ع). در سال ۱۴۰۵ این روز چهارشنبه ۲ دی است.
روز جهانی مرد تعطیل است؟
نه، روز جهانی مرد در ایران و بیشتر کشورها تعطیل رسمی نیست و سازمان ملل هم آن را رسماً به رسمیت نشناخته است. اما ۱۳ رجب در فهرست تعطیلات رسمی ایران قرار دارد.
فرق روز پدر و روز مرد چیست؟
روز پدر به پدران و نقش پدری اختصاص دارد و در هر کشور تاریخ خودش را دارد. روز جهانی مرد همهی مردان و پسران را در بر میگیرد و روی الگوهای مثبت، سلامت و روابط جنسیتی تمرکز دارد. در ایران این دو مناسبت در یک روز (۱۳ رجب) جشن گرفته میشوند.
بنیانگذار روز جهانی مرد کیست؟
دکتر جروم تیلوکسینگ، مدرس تاریخ اهل ترینیداد و توباگو، که این روز را از ۱۹ نوامبر ۱۹۹۹ دوباره زنده کرد.
منابع
یادداشت روش: تاریخهای میلادی با یک محاسبهی ساده (۱ فروردین ۱۴۰۵ = ۲۱ مارس ۲۰۲۶) به شمسی تبدیل و روز هفتهی هر کدام وارسی شد. تاریخ ۱۳ رجب ۱۴۰۵ از تقویم رسمی ایران است و ممکن است با اعلام نهایی رؤیت هلال تغییر کند. پیامهای تبریک را تحریریهی جوان ایرانی نوشته است. هر ادعایی که منبع معتبر نداشت، در متن نیامده است.





