به گزارش خبرنگار اقتصادی رکنا، در حالی که کارشناسان حوزه انرژی نسبت به دشوارترین زمستان گازی کشور هشدار می دهند، صرفه جویی در مصرف گاز بیش از هر زمان دیگری به یک ضرورت ملی تبدیل شده است. ایران در شرایط عادی روزانه حدود 900 میلیون مترمکعب گاز تولید می کند، اما برآوردها حاکی از آن است که ناترازی گاز که در زمستان 1404 حدود 250 تا 300 میلیون مترمکعب در روز بود، با توجه به آسیب های ناشی از جنگ و تشدید ناترازی ها، ممکن است در زمستان 1405 افزایش یابد؛ رقمی که زنگ خطری جدی برای تأمین پایدار انرژی کشور محسوب می شود. در چنین شرایطی، مدیریت مصرف و پرهیز از مصارف غیرضروری می تواند نقش تعیین کننده ای در تأمین پایدار گاز، کاهش ناترازی و عبور کشور از زمستان سخت پیش رو ایفا کند.
سعید پاک سرشت، مدیر برنامه ریزی تلفیقی شرکت ملی گاز ایران در گفتگو با رکنا با تشریح آخرین وضعیت صنعت گاز پس از آسیب های وارد شده به تاسیسات پالایشگاهی اظهار کرد: در جریان حملات اخیر، چهار پالایشگاه گازی کشور آسیب دیدند و حدود 230 میلیون مترمکعب در روز از ظرفیت پالایش گاز کشور از مدار خارج شد که معادل حدود 28 درصد ظرفیت پالایشی کشور است.
وی افزود: عملیات مهار حادثه و بازسازی از همان ساعات اولیه آغاز شد و اکنون برنامه بازگردانی ظرفیت در چهار مرحله در حال اجراست. هدف گذاری ما بازگرداندن حدود 75 تا 80 میلیون مترمکعب از ظرفیت از دست رفته در کوتاه مدت است که تاکنون بیش از نیمی از آن محقق شده و بخش دیگری تا پیش از آغاز زمستان امسال و مابقی تا فروردین سال آینده وارد مدار خواهد شد و بازگشت کامل ظرفیت آسیب دیده به شرایط پیش از حادثه، حداقل 2 تا 2.5 سال زمان نیاز دارد.
ناترازی گاز امسال تشدید می شود
مدیر برنامه ریزی شرکت ملی گاز با بیان اینکه شرایط زمستان پیش رو سخت تر از سال گذشته خواهد بود، گفت: ناترازی گاز کشور که سال گذشته نیز وجود داشت، امسال به دلیل آسیب به پالایشگاه ها حدود 130 تا 140 میلیون مترمکعب در روز افزایش یافته و مجموع ناترازی زمستانی به حدود 250 میلیون مترمکعب در روز خواهد رسید.
وی از مردم خواست با رعایت الگوی مصرف، صنعت گاز را در عبور از زمستان پیش رو همراهی کنند و افزود: همه ما در یک شرایط ویژه قرار داریم و همراهی مردم نقش تعیین کننده ای در تامین پایدار گاز خواهد داشت.
قیمت گاز بر اساس مصوبه هیئت وزیران تعیین می شود
پاک سرشت درباره تعرفه های گاز نیز گفت: آخرین اصلاح نظام قیمت گذاری گاز بر اساس مصوبه هیئت وزیران در مردادماه سال 1404 ابلاغ و از ابتدای مهر همان سال اجرایی شد و شرکت ملی گاز صرفا مجری این مصوبه است.
وی با تاکید بر اینکه هدف از اصلاح تعرفه ها افزایش درآمد دولت نبوده است، اظهار کرد: فلسفه اصلی این نظام قیمت گذاری، مدیریت مصرف و کاهش ناترازی انرژی است و تعرفه های پلکانی صرفا برای ایجاد بازدارندگی در میان مشترکان پرمصرف طراحی شده است.
تنها 2 درصد مشترکان در بالاترین پله مصرف قرار دارند
مدیر برنامه ریزی شرکت ملی گاز با بیان اینکه تعرفه گاز در بخش خانگی به صورت پلکانی محاسبه می شود، گفت: حدود 70 درصد مشترکان در پله نخست (خوش مصرف)، 18 درصد در پله دوم، 10 درصد در پله سوم و تنها 2 درصد در پله چهارم یا مشترکان بسیار پرمصرف قرار دارند.
وی افزود: تعرفه پله دوم 3 برابر، پله سوم 12 برابر و پله چهارم تا 100 برابر پله نخست است، اما این ضرایب فقط برای مصرف مازاد هر پله اعمال می شود و کل مصرف مشترک با بالاترین تعرفه محاسبه نمی شود.
قبوض جدید با جزئیات کامل نحوه محاسبه منتشر می شود
پاک سرشت از طراحی نسخه جدید قبوض گاز خبر داد و گفت: به زودی قبوضی صادر خواهد شد که مشترکان از طریق لینک درج شده روی قبض می توانند میزان مصرف خود در هر پله، تعرفه اعمال شده و نحوه محاسبه مبلغ قبض را به صورت شفاف مشاهده کنند.
وی افزود: این اقدام با هدف افزایش شفافیت و آگاهی مشترکان از نحوه محاسبه قبوض انجام شده است.
قبض 2.4 میلیارد تومانی برای یک مجتمع لوکس!
مدیر برنامه ریزی شرکت ملی گاز ایران در پاسخ به پرسش رکنا درباره بالاترین قبض صادر شده گفت: قبضی به مبلغ حدود 2.4 میلیارد تومان برای یک مجتمع مسکونی چند واحدی صادر شده که پس از بررسی مشخص شد مصرف آن به دلیل استفاده از امکاناتی مانند استخرهای آب گرم، فضاهای روباز گرم شونده و تجهیزات گرمایشی پرمصرف، خارج از الگوی متعارف بوده است.
وی تاکید کرد: تعرفه های سنگین برای این دسته از مشترکان با هدف بازدارندگی طراحی شده است.
هفت عامل اصلی افزایش مبلغ قبوض
پاک سرشت مهم ترین عوامل افزایش مبلغ قبوض گاز را استفاده غیرمجاز از انشعاب خانگی در فعالیت های تجاری، ثبت نشدن تعداد واقعی واحدهای ساختمان، هدررفت انرژی در ساختمان های فرسوده، استفاده از تجهیزات گرمایشی کم بازده، مصارف تجملاتی مانند استخرهای روباز، تنظیم دمای ساختمان بالاتر از حد استاندارد و متراژ بالای واحدهای مسکونی عنوان کرد.
وی تاکید کرد: بسیاری از مشترکان می توانند تنها با اصلاح رفتار مصرفی یا بهینه سازی تجهیزات گرمایشی، هزینه قبوض خود را به میزان قابل توجهی کاهش دهند.
امکان اعتراض به قبوض وجود دارد
مدیر برنامه ریزی شرکت ملی گاز درباره گلایه برخی مشترکان نسبت به قبوض صادر شده در ایام جنگ نیز گفت: اگر به دلیل قرائت اشتباه یا ثبت علی الحساب، قبضی غیرواقعی صادر شده باشد، مشترکان می توانند از طریق سامانه های پاسخگویی، تماس تلفنی یا مراجعه حضوری به شرکت های گاز استانی درخواست بررسی مجدد ثبت کنند و در صورت احراز اشتباه، قبض اصلاح خواهد شد.
ارزش اقتصادی گاز؛ روزانه 300 میلیون دلار
پاک سرشت با اشاره به اهمیت مدیریت مصرف گفت: اگر هر 3 مترمکعب گاز را معادل یک دلار در نظر بگیریم و تولید روزانه کشور را حدود 900 میلیون مترمکعب فرض کنیم، ارزش این میزان گاز روزانه حدود 300 میلیون دلار خواهد بود.
وی افزود: هدف صرفا افزایش صادرات نیست، بلکه باید گاز به جای مصرف غیرضروری در بخش خانگی، در صنایع و بخش های مولد اقتصاد به کار گرفته شود تا ارزش افزوده، اشتغال و تولید ایجاد کند.
طرح بهینه سازی مصرف بدون دریافت هزینه از مردم
مدیر برنامه ریزی شرکت ملی گاز از توسعه فعالیت شرکت های «کارور» خبر داد و گفت: این شرکت ها بدون دریافت هزینه از مشترکان، تجهیزات کم بازده را با تجهیزات پربازده جایگزین می کنند و درآمد خود را از محل صرفه جویی ایجاد شده در مصرف انرژی به دست می آورند.
وی تاکید کرد: این طرح یک سازوکار برد-برد برای مردم، بخش خصوصی و حاکمیت است؛ زیرا هم هزینه خانوارها کاهش می یابد، هم مصرف گاز کنترل می شود و هم امکان تامین انرژی برای صنایع افزایش پیدا می کند.
در پایان، پاک سرشت از مردم خواست با رعایت چند راهکار ساده، هم هزینه قبض گاز کاهش یابد و هم گاز بیشتری در اختیار بخش تولید و صنایع قرار گیرد. تنظیم دمای منزل روی 20 تا 21 درجه سانتی گراد، استفاده از لباس گرم در خانه، خاموش کردن وسایل گرمایشی در اتاق های بدون استفاده، سرویس دوره ای بخاری و پکیج، عایق بندی درها و پنجره ها، استفاده از پرده های ضخیم و جلوگیری از روشن بودن بی مورد وسایل گرمایشی از مهم ترین اقدامات برای کاهش مصرف گاز است. هر میزان صرفه جویی در بخش خانگی، امکان تأمین پایدارتر گاز برای کارخانه ها، نیروگاه ها و واحدهای تولیدی را فراهم می کند و به حفظ اشتغال، افزایش تولید و کاهش ناترازی گاز کشور در روزهای سرد سال کمک خواهد کرد.
